Home KIẾN THỨC VÍ DA BÒ Quy trình thuộc da bò độc đáo của chiếc ví da nam...

Quy trình thuộc da bò độc đáo của chiếc ví da nam chất lượng

64

Bạn là một tín đồ của sản phẩm làm từ da động vật hay là người đang tìm hiểu về dòng sản phẩm ví da nam. Các sản phẩm làm bằng da bò thuộc như: giày da, túi xách, ví da, thắt lưng chắc bạn không còn xa lạ.  Liệu bạn thắc mắc việc làm sao để có tấm da thuộc để làm nên các chiếc ví đẹp như vậy. Qua bài viết này, Vidabo mong muốn cung cấp cho bạn về cách mà các nghệ nhân xử lý da bò. Quy trình xử lý độc đáo được gọi là “thuộc da” và  bao gồm 3 công đoạn cơ bản sau:

Giai đoạn chuẩn bị để tiến hành thuộc da

Cũng như quy trình tạo bất cứ sản phẩm nào, trước tiên là ta cần chuẩn bị kỹ lưỡng. Tuy khâu chuẩn bị không phải là quan trọng nhất, nhưng nó quyết định phần nhiều đến chất lượng. Kết quả cần đạt được sau công đoạn này là loại bỏ hết các phần thừa không cần thiết như mô liên kết,  biểu bì, hay các chất làm cho tấm da dễ phân hủy. Ngoài ra, phải tạo được liên kết giữa các chất thuộc da với sợi collagen cho công đoạn sau. Trong bước này bao gồm các khâu nhỏ: tạo ẩm, tẩy lông và ngâm vôi, xẻ mỏng, tẩy vôi và làm mềm.

Da bò được tập hợp để bảo quản trước khi thực hiện thuộc da
Da bò được tập hợp để bảo quản trước khi thực hiện thuộc da

Tạo độ ẩm cho da

Vì trong quá trình bảo quản, da đã bị mất một lượng lớn độ ẩm. Nên kết quả cần đạt được là phải tăng lượng nước trong dạ lên lại như ban đầu. Cụ thể, tăng đổ ẩm cho da từ 35-40% lên 60-70% đối với phương pháp bảo quản muối. Nếu bảo quản bằng phương pháp phơi khô thì ta cần làm tăng độ ẩm từ 18 đến 50%. Nhờ đó, cấu trúc của sợi da được phục hồi như ban đầu.

Các nghệ nhân tiến hành tạo độ ẩm cho da
Các nghệ nhân tiến hành tạo độ ẩm cho da

Điều cần lưu ý là thời gian thực hiện. Vì nếu quá ngắn thì lượng nước trong da không đạt yêu cầu. Còn để lâu thì vi khuẩn sinh sôi làm phân hủy một phần collagen có trong da. Ngoài ra, nhiệt độ thích hợp nhất là 26-27 độ C.

Tẩy sạch lông và ngâm vôi

Nhằm mục đích loại bỏ các lớp biểu bì, lớp mỡ dưới da hay cả lớp thượng bì và tẩy sạch lớp lông. Do đó, khâu này đòi hỏi các tiêu chuẩn phải hết sức chuẩn xác về lượng nước, hóa chất, thời gian và nhiệt độ. Với nhiều phức tạp này thì yêu cầu kinh nghiệm và tay nghề của người nghệ nhân rất cao.

Muối sunfuanatri đóng vai trò là chất kiềm trong quá trình tẩy lông, và chân lông. Nồng độ  pH thích hợp là từ 12 đến 13.

Hiện nay, trong kỹ thuật thuộc da, công đoạn ngâm vôi được thực hiện trong fouslon với tốc độ 3-4 vòng/phút, trong thời gian 12-18 giờ và đảo 10 phút/ giờ để dung dịch ngấm đều vào da.

Nếu rửa da bằng nước cứng, bề mặt sẽ xuất hiện lớp CaCO3 làm giảm chất lượng rất nhiều. Do đó, ta cần thêm lượng vôi bằng 0,5% da để thêm vào nhằm tránh tình trạng trên.

Cắt mỏng

Các xưởng sẽ sử dụng máy xẻ để cắt da với độ dày tùy theo mục đích sử dụng. Các mảng da cũng được phân loại chất lượng từ đây.

Nếu mặt cật của tấm da sau quá trình ngâm vôi là 4mm thì khi thuộc còn 2,8mm. Còn sau khi bào là 2,6mm và thành tấm da hoàn chỉnh chỉ còn 2,3mm.

Làm mềm da và tẩy vôi

Để loại bỏ những chất kiềm bám trên bề mặt da sau các khâu trước, các nghệ nhân thực hiện khâu tẩy vô này để chất lượng da không bị ảnh hưởng bởi các chất kiềm ấy.

Người nghệ nhân bên các tấm da được làm mềm và tẩy vôi
Người nghệ nhân bên các tấm da được làm mềm và tẩy vôi

Sau đó, làm mềm da nhằm tạo mặt cật của da nhẵn, ngăn chặn mọi sự trương nở và loại bỏ lớp ghép trên mặt cật. Bên cạnh đó, độ đàn hồi của da thành thẩm cũng bị quyết định bởi chính công đoạn này. Khi làm mềm da quá lâu, với lực tác động cao, độ bền lực chịu kéo của miếng da giảm nhiều. Và tùy theo mục đích sử dụng tấm da mà tiêu chuẩn làm mềm cũng khác nhau.

Tiến thành thuộc da bò

Đây mới chính xác là công đoạn quan trọng nhất. Vì sau khi trải qua công đoạn này, da trần sẽ trở thành da thuộc. Hóa chất được dùng chính trong quá trình này chính là kali bicromat: K2Cr2O7. Khi cho vào nước sẽ xuất hiện hiện tượng thủy phân và sảy ra phản ứng:

K2Cr2O7 + 3H2SO4 + R —› K2SO4 + 2CrOHSO4 + RO + H2O

Trong đó, R là chất khử (có thể là Gluco hoặc muối Natri Sunfat). Kết quả phản ứng cho ra dung dịch mang tính axit, muối kiềm Crom. Khi ta cho thêm dung dịch axit vào, quá trình thủy phân sẽ tiếp tục sảy ra. Hay ta cũng có thể làm cho sản phẩm của quá trình thủy phân về dạng sunfat crom.

Ngày nay, nhiều xưởng sản xuất da thuộc đã thay thế bằng các tác nhân trung hòa khác. Từ đó, tác dụng nâng kiềm được tăng lên từ từ. Các chất ấy là: Đôlômit, Mentrigan MOG.

Công cụ không thể thiếu khi thuộc da
Công cụ không thể thiếu khi thuộc da

Khi đã quay xong trong 2 giờ, độ xuyên thấu của oxi hóa cần được kiểm tra. Nếu đạt, tiếp tục cung cấp thêm 6-8% Cr2O3 dưới dạng bột, và tiếp tục quay trong 6-8 giờ. Tiếp đến, trong 3-4 giờ phải tiếp tục kiểm tra độ xuyên thấu. Sau đó, cho tiếp 0,5-1% Mentrigan MOG và quay 1-2 giờ. Yêu cầu khác là ta thử nhiệt độ và pH sao cho phù hợp.

Đặc biệt, riêng với da phèn, ta cần phải dùng thêm chất chống mốc (0,3-0,5% Preventol WB).

Kiểm tra, điểu chỉnh và hoàn thiện

Trải qua 2 bước trên, da hiện tại có độ ẩm rất cao (60-65%), chưa có độ dẻo như yêu cầu. Ngoài ra, bề mặt da còn khô và rất dễ thấm nước. Do đó, công đoạn cuối cùng cũng quan trọng không kém và phải được tiến hành kỹ càng.

Thực hiện chỉnh lý và hoàn thiện sản phẩm da bò thuộc rất quan trọng
Thực hiện chỉnh lý và hoàn thiện sản phẩm da bò thuộc rất quan trọng

Các khâu cơ bản được thực hiện bao gồm: ủ thành đống, ép nước, bào mỏng, trung hòa (nếu có sử dụng hóa chất có Crom), nhuộm ăn dầu, làm khô (sấy sao cho độ ẩm còn 12-15%), vò mềm và trau chuốt lại thành phẩm. Sau khi trải qua các khâu chỉnh lý, ta thu được một tấm da thuộc đồng nhất về màu sắc. Đồng thời khắc phục các khuyết tật trên bề mặt để cho ra chất lượng tối ưu nhất.

Da bò phành phẩm sau quá trình thuộc da khó khăn
Da bò phành phẩm sau quá trình thuộc da khó khăn

Các công đoạn thuộc da nghe có vẻ đơn giản. Nhưng để thực hiện được hoàn hảo thì cần đến một bàn tay tỉ mỉ và điêu luyện của các nghệ nhân. Nhưng thuộc da chỉ tạo nên được chất liệu tốt mà thôi. Sản phẩm ví da nam cao cấp có đẹp hay chất lượng đảm bảo hay không còn phụ thuộc tay nghề của thợ gia công nữa.